ภาคเกษตร : Agriculture

ผู้ผลิตพลังงานทดแทนไทย ดูความก้าวหน้าเทคโนโลยีเยอรมนี

โครงการสนับสนุนการพัฒนาเทคโนโลยี ของอุตสาหกรรมไทย (iTAP) นำคณะผู้ประกอบการอุตสาหกรรมด้านพลังงานทดแทน บินลัดฟ้าดูงานด้านเทคโนโลยีการผลิต ณ ประเทศเยอรมนี หวังกระตุ้นเอกชนไทยเร่งพัฒนาเทคโนโลยีการผลิตพลังงานทดแทนที่เหมาะสม รับมือสถานการณ์ราคาน้ำมันเชื้อเพลิงที่ผันผวน ขณะที่ดร.สมัย ใจอินทร์ หนุนภาครัฐนำรูปแบบการบริหารจัดการเมืองอุตสาหกรรมด้านเคมีของเยอรมนีมาเป็น ต้นแบบในการแก้ปัญหามาบตาพุด จากสถานการณ์ในปีที่ผ่านมา ราคาน้ำมันในตลาดโลกมีความผันผวนอย่างมาก ส่งผลให้มีผู้ประกอบการไบโอดีเซลเกิดขึ้นเป็นจำนวนมากทั้งที่ประกอบธุรกิจใน เชิงพาณิชย์ , ผลิตเพื่อใช้เองภายในอุตสาหกรรม หรือผลิตเพื่อจำหน่ายในชุมชน ทำให้ภาครัฐต้องกำหนดนโยบายและแนวทางในการนำน้ำมันไบโอดีเซลมาใช้ในประเทศ รวมถึงการให้การสนับสนุนและส่งเสริมงานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับพลังงานทดแทน ดังกล่าว ทั้งในหน่วยงานภาครัฐ สถาบันการศึกษา และภาคเอกชน

รายงานด่วนจากโคเปนฮาเกน

งานประชุมครั้งสำคัญ ณ กรุงโคเปนฮาเกนเริ่มต้นขึ้นท่ามกลางความพยายามที่จะคลี่คลายความวิตกกังวล ว่างานนี้อาจจะเป็นเพียงแค่เวทีสำหรับให้บรรดาบุคคลสำคัญมาผลัดกันแสดงวิสัย ทัศน์อันเต็มเปี่ยมไปด้วยการมองโลกในแง่ดีโดยที่ไม่มีการผลักดันให้เกิด มาตรการอันจำเป็นอย่างยิ่งยวดต่อการแก้ไขปัญหาการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ กระนั้นก็ตาม ความพยายามดังกล่าวแทบจะไม่ได้ช่วยอะไรเลยเพราะบรรยากาศในงานประชุมยังคง เต็มไปด้วยความโกลาหลวุ่นวายทั้ง ๆ ที่งานดังกล่าวก้าวย่างเข้าสู่ช่วงสัปดาห์ที่ 2 กันแล้วและดูเหมือนว่าการประชุมกำลังจะมุ่งหน้าไปสู่ทิศทางใหม่ที่ยังไม่เคย มีใครเข้าใจมาก่อนเสียด้วย

ประเด็นที่สำคัญอย่างยิ่งยวดจากรายงานประเมินผลสภาพภูมิอากาศฉบับที่ 4 ของไอพีซีซี คือ การระบุว่าโลกกำลังร้อนขึ้นอย่างแน่นอนและโลกจำเป็นต้องบังคับให้อุณหภูมิใน ช่วงศตวรรษนี้สูงขึ้นจากเดิมไม่เกิน 2 องศาเซลเซียส

Story of Cap 'n Trade

The Story of Cap and Trade(เรื่องราวของมาตรการซื้อขายสิทธิปล่อยก๊าซเรือนกระจก) เป็นภาพยนตร์ที่เปิดตัวทางอินเตอร์เน็ตเมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมาโดย Annie Leonard ผู้ผลิต Story of Stuff อันโด่งดังเมื่อปีที่แล้ว มีเนื้อหาสะท้อนให้เห็นถึงการเก็งหากำไรและข้อบกพร่องเบื้องหลังหลักการซื้อ ขายสิทธิปล่อยก๊าซเรือนกระจก แม้ภาพยนตร์เรื่องนี้จะมีความยาวเพียง 10 นาที แต่กลับสามารถนำเสนอภาพให้ผู้ชมเห็นได้อย่างชัดเจนว่ามาตรการซื้อขายสิทธิ ปล่อยก๊าซเรือนกระจก หรือ Cap and Trade นั้นมีปัญหาอะไรและเพราะเหตุใดเราถึงควรร่วมมือกันยุติการซื้อขายดังกล่าว

นับเป็นเรื่องน่าพิศวงที่งานประชุมครั้งสำคัญว่าด้วยเรื่องการเปลี่ยน แปลงสภาพภูมิอากาศซึ่งเริ่มต้นขึ้นตั้งแต่สัปดาห์นี้ ณ กรุงโคเปนฮาเกน กำลังยึดถือเอาแผนงานซึ่งก่อวิกฤติเศรษฐกิจโลกมาเป็นกลยุทธ์หลักสำหรับการ แก้ปัญหาด้านภูมิอากาศ แผนงานดังกล่าวถูกนำมาชูเป็นจุดขายสำหรับงานประชุมทั้ง ๆ ที่มนุษย์ทั่วโลกต่างกำลังดิ้นรนอยู่ท่ามกลางภาวะเศรษฐกิจตกต่ำ

โลกเขาขยับกันแล้ว แต่ไทยล่ะ?

เมื่อวันพฤหัสบดีที่ผ่านมา อินเดียประกาศจะลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกลงจำนวนมากเหมือนอย่างที่ประเทศ กำลังพัฒนาหลายประเทศได้ทำไปแล้วก่อนหน้าที่การประชุมว่าด้วยการเปลี่ยนแปลง สภาพภูมิอากาศขององค์กรสหประชาชาติจะเริ่มต้นขึ้นในวันนี้ ณ กรุงโคเปนฮาเกน

แล้วประเทศไทยล่ะกำลังทำอะไรอยู่ เมื่อไหร่ที่ไทยจะเริ่มเอาจริงเอาจังกับการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกออกสู่ ชั้นบรรยากาศของโลกเสียที อันที่จริง นักวิทยายาศาสตร์ได้เตือนให้เราทราบแล้วว่าเราอยู่ในภูมิภาคที่ได้รับผลประ ทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศของโลกมากกว่าอีกหลายประเทศ หากโลกไม่ลดการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ขนานใหญ่นับแต่วันนี้ ชายฝั่งและชุมชนริมชายฝั่งของไทยจะได้รับผลกระทบอย่างรุนแรง แม้แต่กรุงเทพ ฯ ก็จะต้องเผชิญปัญหาหนักหนาสาหัสจากภาวะน้ำท่วมและระดับน้ำทะเลเพิ่มสูงซึ่ง ล้วนแล้วแต่เป็นผลของการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศโลกทั้งสิ้น กระนั้นก็ตาม ผู้นำของประเทศไทยซึ่งพำนักอยู่ในมหานครแห่งนี้แทบไม่ปริปากพูดถึงการ ยับยั้งการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศแต่อย่างใด

โลกจะไม่เย็นลงด้วย Climategate

"Climategate" เป็นเหตุการณ์ฉาวโฉ่ที่เริ่มต้นขึ้นเมื่อมีใครบางคนแอบเจาะระบบเซิร์ฟเวอร์ ที่จัดเก็บอีเมล์ของสถาบันวิจัยสภาพภูมิอากาศในอังกฤษแล้วพบว่านักวิทยา ศาสตร์แถวหน้าในแขนงสภาพภูมิอากาศหลายคนไม่ได้นำข้อมูลบางอย่างออกมาเผยแพร่ เพราะข้อมูลเหล่านี้ดูเหมือนจะขัดแย้งต่อหลักฐานมากมายที่ชี้ว่ามนุษย์กำลัง ทำให้โลกร้อนขึ้น เมื่อมือดีแอบพบข้อมูลดังกล่าวจึงหยิบมาเผยแพร่เสียเองผ่านทางหน้าบล็อกตลอด ช่วงสองสัปดาห์ที่ผ่านมา

ถือเป็นข้อเท็จจริงที่ไม่มีใครโต้แย้งได้ว่าอุณหภูมิในชั้นบรรยากาศของ โลกสูงขึ้นในช่วงที่ความเข้มข้นของก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ในชั้นบรรยากาศมี เพิ่มมากขึ้น และหากเราไม่รีบยับยั้งทิศทางดังกล่าว โลกอาจจะต้องเผชิญมหันตภัยร้ายแรงโดยภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ รวมถึงประเทศไทยจัดอยู่ในเขตที่มีความเสี่ยงต่อการได้รับผลกระทบสูงสุดเขต หนึ่ง ดังนั้น จึงปฏิเสธไม่ได้ว่าไทยจะได้ประโยชน์หากเรื่องราวฉาวโฉ่จากกรณี Climategate จะสิ้นสุดลงเสียที

ดร. เจน ลุบเชนโช หัวหน้าสำนักงานบริหารงานด้านชั้นบรรยากาศและมหาสมุทรแห่งชาติอเมริกา ให้สัมภาษณ์สำนักข่าวเอพีเกี่ยวกับกรณี Climategate ไว้ว่า "อีเมล์ดังกล่าวไม่อาจลบล้างความเห็นทางวิทยาศาสตร์ที่เป็นเอกฉันท์มั่นคง ว่า...โลกกำลังร้อนขึ้นและกิจกรรมต่าง ๆ ของมนุษย์ก็เป็นสาเหตุสำคัญของปรากฏการณ์ดังกล่าว"

ด้านมืดของ “พลังงานสีเขียว”

"เอ.ที.ไบโอพาวเวอร์" ถือเป็นบริษัทแห่งแรกในไทยที่ได้รับการรับรองเข้าร่วมโครงการซื้อขายสิทธิ การปล่อยก๊าซเรือนกระจกตามกลไกการพัฒนาที่สะอาดภายใต้พิธีสารเกียวโต (Kyoto Protocol's Clean Development Mechanism) โรงงานผลิตกระแสไฟฟ้าของเอ.ที.ไบโอพาวเวอร์เป็นหนึ่งในโรงไฟฟ้าขนาดเล็กหลาย แห่งที่เปิดดำเนินการในประเทศไทยในช่วงทศวรรษที่ผ่านมา ซึ่งเป็นเวลาเดียวกับที่ไทยกำลังเดินตามกระแสโลกในด้านการลดการพึ่งพา พลังงานเชื้อเพลิงจากน้ำมันและซากดึกดำบรรพ์อื่นๆ 

"เป็นเรื่องดีที่ไทยจะใช้พลังงานหมุนเวียนโดยเฉพาะอย่างยิ่งพลังงานที่มา จากชีวมวลซึ่งมีอยู่อย่างมากมายในประเทศ แต่รัฐบาลจะต้องดูแลให้นักลงทุนในกิจการดังกล่าวดำเนินการอย่างมีความรับผิด ชอบด้วย" เพราะในช่วง 2-3 ปีที่ผ่านมา ความวิตกกังวลเกี่ยวกับผลกระทบทางสังคมและทางสิ่งแวดล้อมจากโรงไฟฟ้ารูปแบบ ดังกล่าวเริ่มกระจายไปเกือบทั่วประเทศ นายศุภกิจ นันทะวรการ นักวิจัยด้านพลังงานหมุนเวียนของมูลนิธินโยบายสุขภาวะ ประเมินไว้ว่ามีการประท้วงต่อต้านโครงการพลังงานชีวมวลอย่างกว้างขวางหรือ อย่างน้อยในไม่ต่ำกว่า 20 จังหวัดทั่วประเทศดังจะเห็นได้จากการที่ชาวบ้านในหลายจังหวัดเริ่มออกมาต่อ ต้านโครงการลักษณะดังกล่าวกันแล้ว

วิถีกิน-อยู่...เปลี่ยนโลก (ได้)

การดูแลสุขภาพด้วยวิธีธรรมชาติมีประโยชน์ทั้งต่อตัวเราและต่อสังคมโลก อย่างแค่การกินอาหารให้เป็นเพียงเรื่องเดียว กินให้เป็นคือกินให้ถูกต้อง ไม่ใช่กินให้ถูกใจ หรือกินให้ถูกลิ้น เพราะลิ้นคนเรายาวแค่ 10 ซม. แต่สามารถสะกดเราให้ติดอยู่ใต้อำนาจมันได้ ถ้าเรามีสติในการกินเพียงเพื่อ ให้ร่างกายตั้งอยู่ได้ เราก็ไม่ต้องกินมากนัก ทรัพยากรก็จะมีเหลือพอสำหรับประชากรโลก

หัวใจสำคัญของความคิดก็คือการพัฒนาที่เน้นการเติบโตทางเศรษฐกิจด้วยการ เพิ่มการผลิต เพิ่มการกินการใช้ทรัพยากร เป็นหนทางที่ไม่ถูกต้อง เพราะไม่นานทรัพยากรในโลกก็ต้องหมด การเอาทรัพยากรธรรมชาติมาเป็นสินค้าแทนที่จะคิดเป็นต้นทุนก็เป็นการถลุง ทำลายอนาคตของโลก น้ำมันเป็นทรัพยากรธรรมชาติที่สำคัญและมีจำกัด ถ้าใช้กันไม่ยั้งก็จะหมดใน 40 ปี แล้วจากนั้นมนุษย์ก็จะต้องกลับมาปรับตัวย้อนสู่ยุคที่ยากลำบากยิ่งกว่ายุค โบราณ

เราจะช่วยบรรเทา "โลกร้อน" ได้อย่างไรบ้าง

เมื่อปี 2543 ประเทศไทยปล่อยก๊าซเรือนกระจกเทียบเท่าคาร์บอนไดออกไซด์หนัก 340.7 ล้านตัน เป็นอันดับที่ 29 ของโลก และเพิ่มขึ้นเป็น 366.6 ล้านต้นในปี 2548 เป็นอันดับที่ 24 ของโลก โดยมีประเทศจีนและสหรัฐอเมริกาปล่อยก๊าซเรือนกระจกมากเป็นอันดับที่ 1 และ 2 ของโลก นอกจากนี้ อัตราการปลดปล่อยก๊าซเรือนกระจกต่อประชากรของไทยเพิ่มขึ้นจาก 5.6 ตันต่อปี เป็น 5.8 ตันต่อปี ในช่วงเวลาเดียวกัน (ในขณะที่อัตราเฉลี่ยของโลกลดลงจาก 6.9 เป็น 6.0 ตันต่อปี)

ประเทศไทยนอกจากจะมีส่วนในการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสู่บรรยากาศโลกแล้ว ประเทศไทยก็ได้รับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศเช่นกัน ได้แก่ ภาวะแห้งแล้ง ผลผลิตทางการเกษตรลดลงโดยเฉพาะข้าวการสูญเสียพันธุ์พืชและสัตว์บางชนิดที่ ไม่สามารถทนทานต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และการกลับมาของโรคบางชนิดที่มียุงเป็นพาหนะ เป็นต้น

ประเทศไทยควรจะทำอย่างไรและเมื่อใด เพื่อบรรเทาปัญหาและเพื่อรับมือกับปัญหาโลกร้อนในอนาคต

แผนรับมือโลกร้อนของจีนยังเถียงกันไม่แล้วเสร็จ

เนื่องจากการดำเนินการด้านการเปลี่ยนแปลงของภูมิอากาศของจีนไม่สอดคล้อง กับวิถีการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจที่เป็นอยู่ กลุ่มผู้นำจีนจำต้องเลือกเอาระหว่างทางเลือกสองประการที่ไม่พึงประสงค์เพื่อ ระงับมลภาวะที่เพิ่มสูง และการเผชิญกับสถานการณ์อันน่ากลัวจากภาวะว่างงานที่อาจนำไปสู่ความวุ่นวาย ทางสังคม

การประเมินครั้งที่สี่ของคณะทำงานระหว่างรัฐบาลว่าด้วยความเปลี่ยนแปลง ของภูมิอากาศซึ่งเผยแพร่เมื่อเดือนก.พ. 2007 ย้ำว่าจีนเป็นดินแดนที่เสี่ยงต่อปัญหาโลกร้อน นักวิชาการจีนหลายคนเข้าไปมีส่วนร่วมเขียนเอกสารดังกล่าว เพื่อยกระดับความสำคัญในสังคมจีนให้กับสิ่งที่ตนค้นพบ ผลการศึกษาเสนอว่าการเปลี่ยนแปลงของภูมิอากาศจะก่อให้เกิดภาวะแห้งแล้งอย่าง รุนแรงขึ้นในพื้นที่แห้งแล้งทางเหนือและทางตะวันตกของประเทศ ทั้งจะก่อให้เกิดอุทกภัยขึ้นในพื้นที่ชุ่มน้ำทางใต้และทางตะวันออก นักวิชาการชี้ว่าในช่วงน้ำท่วม,แผ่นดินจะดูดซึมน้ำน้อยน้อยกว่าช่วงที่ฝนตก อย่างสม่ำเสมอ ทั้งทำนายว่าภาวะแห้งแล้งและอุทกภัยก่อให้เกิดการขาดแคลนน้ำและการกัดกร่อน หน้าดินอย่างรุนแรงขึ้นในจีน ภาวะแห้งแล้งและอุทกภัยที่เพิ่มขึ้นในรอบหลายปีที่ผ่านมากระตุ้นความเห็นของ สาธารณชนว่าควรจะใช้มาตรการเชิงรุกเพื่อแก้ปัญหาความเปลี่ยนแปลงของภูมิ อากาศ

Our Choice ของ "อัล กอร์" ปฏิบัติการกู้โลกร้อน

Our Choice ของ "อัล กอร์" ปฏิบัติการกู้โลกร้อน

โดย ศิริพงษ์ วิทยวิโรจน์ siripong@kidtalentz.com

หลังจากหนังสือ "โลกร้อน ความจริงที่ไม่มีใครอยากฟัง" หรือ "อินคอนวีเนียน ทรูธ" ของ อัล กอร์ อดีตรองประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา ออกมาเมื่อราวสามปีก่อน พร้อมไปกับการรณรงค์อย่างมีประสิทธิผล ปลุกกระแสความตื่นตัวไปทั่วโลก แม้แต่ลูกเด็กเล็กแดงที่อย่างน้อยก็ยังรู้จักคำว่า "โลกร้อน" ในที่สุด กอร์ก็เดินหน้าไปอีกขั้นด้วยหนังสือเล่มใหม่ที่หากเป็นไปตามแผนน่าจะเปิดตัว เดือนพฤศจิกายนนี้ในฉบับภาษาอังกฤษ